Gratis proefles

Na deze les kun je korte, lange en zeer korte stoten onderscheiden, de belangrijkste algemene seinen herkennen en uitleggen welke seinen een klein schip moet of mag geven. Je leert ook waarom een geluidssein geen toestemming is om zonder verdere beoordeling te manoeuvreren.

Een geluidssein bestaat uit een afgesproken patroon. Tel de stoten en luister naar hun duur. Alleen de toonhoogte vertelt je de betekenis niet.

Een reeks zeer korte stoten is dus iets anders dan vier gewone korte stoten. Leer het ritme samen met de betekenis.

De eerste zes patronen en het bedieningsverzoek zijn ook weergegeven in de brochure Europese binnenwateren van Varen doe je Samen! De wettelijke basis is BPR bijlage 6, met 3.30 lid 3, 4.01 lid 4, 6.26 en 6.28 voor de genoemde bijzondere toepassingen. De betekenis hangt mede van de omstandigheden af: één lange stoot komt bijvoorbeeld ook voor als mistsein.

Voorbeeld. Je hoort drie korte stoten van een tegemoetkomend motorschip. Dat schip slaat achteruit. Het kan door zijn bestaande vaart nog steeds vooruit bewegen. Houd rekening met zijn beweging en de beschikbare ruimte; trek niet de conclusie dat de doorgang onmiddellijk vrij is.

Voor een klein schip maakt het BPR drie groepen:

De laatste groep gaat over bijzondere seinen bij ontmoeten, voorbijlopen, keren en het in- en uitvaren van havens of nevenvaarwateren. Het verbod betekent niet dat een klein schip nooit één of twee korte stoten mag geven. Die algemene seinen staan in afdeling A en vallen in de toegestane groep. Herkenning van het gedrag van grote schepen blijft nodig; de betrokken verkeerssituaties volgen in de manoeuvreerlessen.

Gebruik de hoorn voor de geregelde seinen in de bijbehorende omstandigheden. Geef geen officieel gevaar- of noodsein als begroeting of oefening in het verkeer.

Een groot motorschip geeft de bedoelde seinen met een mechanisch werkende geluidsinstallatie. Die staat voldoende hoog, vrij naar voren en waar mogelijk ook naar achteren. Een groot schip dat geen motorschip is en een klein motorschip kunnen volgens 4.01 lid 1 ook een geschikte scheepstoeter of hoorn gebruiken.

Volgens de algemene BPR-regel toont een groot motorschip gelijktijdig een geel, helder rondomlicht. De uitzondering binnen deze bepaling betreft klokslagen. Het gele licht helpt je het sein aan het juiste schip te koppelen. Het is geen vrije-doorgangsteken.

Voor brug- of sluisbediening kun je het daarvoor bedoelde lang–kort–lang geven. De genoemde bepalingen noemen ook roepen. Gebruik bij marifooncontact het daarvoor aangewezen kanaal. Je mag het geluidssein niet herhalen zodra de bevoegde autoriteit heeft laten weten dat zij het heeft gehoord; dit geldt zowel bij de brug als bij de sluis. Blijf de doorvaartlichten en aanwijzingen volgen. De volledige passagebeoordeling vind je in de les ‘Door bruggen en sluizen’.

Bij slecht zicht gelden aanvullende regels. Een niet op radar varend klein schip mag het mistsein van één lange stoot geven en herhalen; 6.33 lid 3 maakt dit voor dat kleine schip niet verplicht. Voor de schepen waarop de algemene verplichting van lid 1a van toepassing is, geldt herhaling met tussenpozen van ten hoogste één minuut. Maak van die verplichting dus geen algemene regel voor elk klein schip. Een mistsein maakt doorvaren op zichzelf niet verantwoord of toegestaan. De verdere beoordeling van slecht zicht vind je in de les ‘Handelen wanneer het zicht afneemt’.

Het blijf-wegsein bestaat uit één korte stoot, gevolgd door één lange stoot. Het schip dat dit sein moet geven, herhaalt dit patroon volgens artikel 4.04 ononderbroken gedurende ten minste 15 minuten. Het hoort bij het in 4.04 beschreven incident met gevaarlijke stoffen; het is geen gewoon verzoek om wat meer ruimte. Het gedrag van wie dit sein hoort valt onder 6.19, dat in de CBR-afbakening is opgenomen.

Houd je zo ver mogelijk van het gevaarsgebied verwijderd en keer zo nodig als je ernaartoe vaart. Ben je het gebied al gepasseerd, vervolg dan je weg met een zo groot mogelijke snelheid; houd bij je handelen rekening met de situatie, stroom en wind. Sluit ramen en andere openingen naar buiten, doof open vuur en onbeschermd licht, stop met roken en voorkom vonken. Zet niet-noodzakelijke hulpmotoren af. Bij ligplaats nemen worden ook de nog werkende motoren afgezet. Voor stilliggende schepen dichtbij het gevaar geldt eveneens de bescherming uit lid 2; verlaat het schip zo nodig. Licht waar mogelijk onmiddellijk de dichtstbijzijnde bevoegde autoriteit in. Dit geldt ook als het sein van de wal komt.

Bij het geluidsvoorbeeld: je hoort twee herhalingen van kort–lang om het patroon te leren herkennen. Dit verkorte leervoorbeeld is niet de volledige voorgeschreven seinreeks.